Bilmeniz Gerekenler Burada

Sıkça Sorulan Sorular

Sıkça Sorulan Sorular

01 Mesleki Yeterlilik Sistemi

Ulusal Mesleki Yeterlilik Sistemi, Ulusal Meslek Standartları, Mesleki Yeterlilik Kurumu MYK’nın sistemdeki yeri, Mesleki Yeterlilik Belgesi Edinmenin Avantajları, Ulusal Meslek Standartları, Ulusal Yeterlilikler ve Uluslarası kıyaslanabilirlik konularında sorularınızın cevaplarını bu başlık altında sizin için derledik.

Sıkça Sorulan Sorular

Mesleki Yeterlilik Sistemi
Genel Bilgiler

Ulusal Mesleki Yeterlilik Sistemi; ulusal meslek standartlarının oluşturulduğu, mesleki ve teknik eğitim ve öğretim programlarının bu standartlara göre hazırlandığı, işgücünün mesleki yeterliliğinin akredite olmuş ve MYK tarafından yetkilendirilmiş kuruluşlarca ölçme ve değerlendirme merkezlerinde yapılan teorik ve uygulamalı sınavlar sonucunda belgelendirildiği, alınan belgelerin ulusal ve uluslararası düzeyde kıyaslanabilirliğinin sağlandığı, hayat boyu öğrenmenin desteklendiği, formel (örgün) eğitim almadan mesleği öğrenen kişilere bilgi ve becerilerini belgelendirme imkanının verildiği ve iş dünyası temsilcilerinin sürece ilişkin tüm kararlara aktif olarak katıldığı, kalite güvencesinin sağlandığı, adil, şeffaf ve güvenilir bir sistemdir.

Ulusal Mesleki Yeterlilik Sisteminin kurulmasındaki temel amaç eğitim ile iş yaşamının nitelik talepleri arasında işlevsel bir bağ kurmaktır. Bu sistem Türkiye’nin küresel ekonomide rekabet edebilmesi için ihtiyaç duyduğu nitelikli işgücünün yetiştirilmesini sağlayacaktır. İş dünyasının işgücüne yönelik mevcut ihtiyaçları ve geleceğe dönük eğilimleri, hazırlanmasına katkı sağlayacağı ulusal meslek standartları yoluyla eğitim sistemine yansıyacaktır. Yine eğitim dünyası da, amaçlarından birisi olan nitekli iş gücünün yetiştirilmesini bu sistem sayesinde etkin ve esnek bir şekilde gerçekleştirecektir.

Bu sistemde koordinasyon MYK tarafından sağlanmakta, MYK sistemde izleme, değerlendirme, görevlendirme ve yetkilendirme görevlerini üstlenmektedir. Kurumun faaliyet alanı eğitim ve istihdam kesimini birlikte ilgilendirdiğinden bütün karar süreçlerinde de ilgili sosyal tarafların katkılarının esas alındığı bir yaklaşım benimsenmiştir. Ulusal Mesleki Yeterlilik Sistemi’nin bileşenleri olan ulusal meslek standartları ve ulusal yeterlilikler; sektörlere ve mesleklere ilişkin yetkinliği ve temsil gücü olan ve MYK tarafından yetkilendirilmiş kamu kurum/kuruluşları, işçi, işveren, meslek örgütleri ve sivil toplum örgütleri tarafından iş dünyasının ihtiyaçları ve geleceğe dönük eğilimleri ile eğitim dünyası ve diğer sosyal tarafların katkılarının esas alınması suretiyle hazırlanmaktadır. Ulusal meslek standartlarının hazırlanması, sınav ve belgelendirme sürecinde ölçme ve değerlendirmeyi sağlayacak ulusal yeterliliklerin hazırlanmasında temel girdi oluşturmaktadır. Sınav ve belgelendirme süreci de MYK’nın gözetimi ve denetimi altında gerçekleştirilmektedir. Belgelendirilmek istenilen yeterliliklerde TÜRKAK ya da Avrupa Akreditasyon Birliği ile çok taraflı tanıma anlaşması imzalamış akreditasyon kurumlarından TS EN ISO/IEC 17024 (Uygunluk Değerlendirmesi – Personel Belgelendirmesi Yapan Kuruluşlar İçin Genel Şartlar) standardına uygun oluşturulmuş sistem dâhilinde akredite edilmiş belgelendirme kuruluşları MYK tarafından yetkilendirilerek bu kuruluşların yaptığı sınavlarda başarılı olanlara MYK belgelerinin verilmesi sağlanmaktadır.

Ulusal Meslek Standardı (UMS) bir mesleğin başarı ile icra edilebilmesi için Mesleki Yeterlilik Kurumu tarafından kabul edilen gerekli bilgi, beceri, tavır ve tutumların neler olduğunu gösteren asgari normdur. Standardı hazırlanacak meslekler, iş piyasasının ve eğitim kurumlarının öncelikli ihtiyaçları ve sektör komitelerinin önerileri dikkate alınarak Yönetim Kurulunca belirlenir. 

Ulusal meslek standartları, bireylerin mesleğini icra edebilmesi için gerekli bilgi, beceri, tavır ve tutumların neler olduğunu tanımlamakta bir diğer ifade ile mesleklerin profilini ortaya koymaktadır. Söz konusu standartlar, sektörün ihtiyaçları doğrultusunda, MYK tarafından görevlendirilen sektörünü temsil kabiliyetine sahip kurum/kuruluşlarca ya da MYK tarafından oluşturulan meslek ve sektörle ilgili tarafların temsil edildiği (kamu kesimi ve sosyal taraf temsilcilerinin yer aldığı) çalışma gruplarınca hazırlanmaktadır. Bu sayede meslek standartları, ilgili meslekte istihdam edilen bireylerden iş piyasasının talep ettiği nitelikleri tanımlamaya imkân sağlamaktadır. Ulusal meslek standartları temel alınarak hazırlanan ulusal yeterliliklerde yürütülen ölçme, değerlendirme ve belgelendirme faaliyetleri iş piyasasının talep ettiği niteliklere sahip bireylerin belirlenmesinde önemli bir rol üstlenmektedir. Bu bağlamda ulusal meslek standartları ölçme, değerlendirme ve belgelendirme şartlarının tanımlandığı ulusal yeterliliklere girdi teşkil etmektedir. 

Ulusal yeterlilikler; Ulusal ya da uluslararası meslek standartları temel alınarak hazırlanan, Öğrenme, ölçme-değerlendirme amacıyla kullanılan, Bireylerin mesleğini başarı ile icra etmesi için sahip olmaları gereken bilgi, beceri ve yetkinlikler ile bu bilgi, beceri ve yetkinlikleri kanıtlamaları için nasıl bir ölçme ve değerlendirme sürecinden geçmeleri gerektiğini açıklayan, MYK tarafından onaylanarak yürürlüğe giren teknik dokümanlardır.

Ulusal meslek standartları (UMS); bir mesleğin başarı ile icra edilebilmesi için gerekli bilgi, beceri, tavır ve tutumların neler olduğunu tanımlamakta bir diğer ifade ile mesleklerin profilini ortaya koymaktadır. Ulusal yeterlilikler (UY) ise, meslek standartlarını temel alarak geliştirilmekte ve ilgili ulusal yeterlilikte MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi sahibi olmak isteyen bireylerin nasıl bir ölçme ve değerlendirme sürecine tabi tutulacağına, başarı ve belgelendirme şartlarına ilişkin unsurları içermektedir. Ulusal yeterlilikler ile uyumlu ölçme, değerlendirme ve belgelendirme faaliyetleri MYK tarafından yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarınca gerçekleştirilmektedir. Yapılan sınavlar sonucu başarılı olan bireylere MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi verilmektedir.

Ulusal yeterlilik sistemi orta ve uzun vadede işsizliğin azalması, istihdamın gelişmesi, verimlilik ve rekabet gücünün artmasıyla ülke ekonomisinin güçlenmesine katkı sağlar. Nitelikli ve belgeli işgücü istihdamının artması daha kaliteli ürün ve hizmet sunumunu yaygınlaştırarak yaşam standartlarımızın yükselmesini de destekler.

Bireylerin MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi alabilmeleri için belge almak istedikleri mesleğe ait ulusal yeterliliğin olması ve MYK tarafından bu ulusal yeterlilikte sınav ve belgelendirme yapmak üzere yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşunun bulunması gereklidir.

Adaylar, belge almak istedikleri ulusal yeterliliklerde yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarını MYK internet sitesindeki yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşları arama modülünden  sorgulama yaparak öğrenir.

Sınav ve belgelendirme sürecinin tamamı yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarınca yürütülür, bireyler sınav başvurularını belge almak istedikleri ulusal yeterliliklerde yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarına yaparlar.

Ulusal yeterliliklere göre yürütülen teorik ve performansa dayalı sınavlarda başarılı olan adaya MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi ve aynı format dâhilinde taşınabilir cüzdan tipi MYK Mesleki Yeterlilik Kimlik Kartı düzenlenir.

Bakanlıkça yayımlanan tebliğlerde yer alan tehlikeli ve çok
tehlikeli mesleklerde MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi
zorunluluğu getirilmiştir. Tebliğlerin yayım tarihinden itibaren
12 aylık süre içerisinde belge almayan kişiler ilgili meslekte
çalıştırılamayacaktır. Belgesiz çalışan kişiler için işveren ya
da işveren vekiline Bakanlığa bağlı iş müfettişlerince idari
para cezası uygulanmaktadır

Aile, Çalışma ve Sosyal Hizmetler Bakanlığının 25/05/2015 tarihinde yayımlamış olduğu ilk tebliğ ile 40 meslekte, 24/03/2016 tarihinde yayımlamış olduğu ikinci tebliğ ile 8 meslekte, 26/09/2017 tarihinde yayımlamış olduğu üçüncü tebliğ ile 33 meslekte, 11/11/2018 tarihinde yayımlamış olduğu dördüncü tebliğ ile 36 meslekte, 03/10/2019 tarihinde yayımlamış olduğu beşinci tebliğ ile de 26 olmak üzere toplam 143 meslekte belge zorunluluğu bulunmaktadır. Beşinci tebliğ ile 26 meslekte tebliğin yayım tarihinden itibaren on iki ay sonra (03/10/2020’dan itibaren) MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi olmayan kişiler çalıştırılamayacaktır.

Bakanlık Tebliğlerinde yer alan 143 meslekte başlayan belge zorunluluğunun ilk aşamada Cumhurbaşkanı Kararı ve Bakanlar Kurulu’nun belirlediği ücret tarifesi listesindeki 226 meslekte devam etmesi sonrasında ise tehlikeli ve çok tehlikeli sınıfta yer alan mesleklerin tamamında uygulanması planlanmaktadır.

Belge zorunluluğu getirilmiş mesleklerde MYK tarafından
yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşlarınca gerçekleştirilen
teorik ve performansa dayalı sınavlardan başarılı olarak belge
almaya hak kazanan kişilerin sınav ve belge ücretleri Bakanlar
Kurulunca belirlenmiş üst limitler dâhilinde İşsizlik Sigortası
Fonu’ndan iade edilmektedir.

Sınav ve belgelendirme süreci, belirlenen ulusal yeterliliklerde akredite olmuş ve MYK tarafından yetkilendirilmiş kurum/kuruluşlarca yürütülmektedir. Belgelendirme için gerekli tüm işlemler MYK’nın gözetim ve denetimi altında, ilgili yeterlilikte yetkilendirilmiş belgelendirme kuruluşu tarafından yürütülmektedir. Yetkilendirilmiş kuruluşun yapacağı ölçme ve değerlendirme sonucunda belgelendirilmesi uygun olan kişilere MYK Yönetim Kurulu’nun onayı ile MYK Mesleki Yeterlilik Belgeleri verilmektedir. Mesleki Yeterlilik Belgesi almak için gereken şartlar ise her meslek için geliştirilen Ulusal Yeterliliklerle belirlenmektedir. Buna göre MYK Mesleki Yeterlilik Belgesi almak isteyen adaylar ilgili yeterlilikte yetkilendirilmiş personel belgelendirme kuruluşlarından birine başvururlar. Bu konuda yürütülen işlemlerin detayları MYK tarafından çıkarılan Mesleki Yeterlilik, Sınav ve Belgelendirme Yönetmeliği ile belirlenmiştir.

MYK’nın en önemli görevlerinden biri Türk iş gücünün küresel düzeyde rekabet edebilecek nitelik ve hareketliliğe sahip olmasıdır. Bunun için söz konusu belgelerin akreditasyon sistemi ile kalite güvencesinin sağlanması ve uluslar arası düzeydeki yeterlilik çerçevelerine uyumlu bir yapıya sahip olması büyük önem taşımaktadır. MYK bu kapsamda Avrupa Yeterlilikler Çerçevesiyle uyumlu Ulusal Yeterlilik Çerçevesinin geliştirilmesini sağlamakta; belgelendirme süreçlerinin kalite güvencesi ise MYK tarafından işletilen kalite güvence önlemlerine ek olarak Türkak veya Avrupa Akreditasyon Birliği bünyesindeki çok taraflı tanıma anlaşmasına taraf olan akreditasyon kuruluşları aracılığıyla sağlamaktadır.

Mekanize Kazı Operatörü Mesleki Yeterlilik Belgesi İçin Hemen Başvurun

Sıkça Sorulan Sorular

02 Başvuru, Sınav ve Belgelendirme

Başvurunuzu nasıl yapacağınız, sınava katılımınız, sınav detayları, belge almaya hak kazanmak için yapılması gerekenler, belgenin alınması, belgenin yenilenmesi, belgenin kaybolması durumunda yapılması gerekenler gibi önemli detay konuların cevapları burada.

Sıkça Sorulan Sorular

Başvuru, Sınav ve Belgelendirme
Süreçleri

Adaylar iki şekilde başvuru yapabilir;

  • Şahsi Başvuru : Aşağıdaki evrakları eksiksiz tamamlayarak başvuru yapılabilir.
    • Islak İmzalı ve tam doldurulmuş Aday Başvuru Formu
    • Nüfus Cüzdanı Fotokopisi (ya da pasaport)
    • Banka Dekontu (Belgelendirme personeli tarafından adaya banka bilgileri verilmektedir) yada online ödeme
    • 2 adet renkli fotoğraf
  • Online Başvuru : TKİ MEYEM web sitesinde yer alan online başvuru bağlantısına gerekli bilgiler girilerek ön başvuru talebinde bulunulabilir.

Başvurular TKİ MEYEM tarafından değerlendirildikten sonra başvuruları kabul edilen adaylara sms, e-posta vb. ile bilgilendirme yapılır.

Başvuruların kabulü için ön değerlendirme sınavında başarı olmak şartı aranmaktadır. Ön değerlendirmeyi tamamlayan adaylar sınavlara girme hakkı kazanır.

Sınava girecek adaylar sms ve e-posta ile bilgilendirilir. Adayın sınav gün ve saatinde sınav merkezinde hazır olması gerekir. Aksi halde sınav hakkını yitirmiş olur. Sınavların ertelenmesi ya da iptal edilmesi durumunda adaylar bilgilendirilir ve adaylar hak kaybına uğramazlar.

Sınavlar teorik ve pratik sınav olmak üzere iki aşamalıdır. Teorik sınavda başarılı olan aday pratik sınava girme hakkı kazanır. Pratik sınav TKİ MEYEM’in maden sahalarında yapılır.Sınavlarda başarısız olunması durumunda adaylara tekrar sınava girmek için 1 yıl süre verilir.

Sınav sonuçlarınızı sınav sonrası en geç on iş günü içinde web sitemiz üzerinden öğrenebilirsiniz. Ayrıca tüm adaylara sınav sonuçları e-posta, SMS ya da resmi yazı ile de bildirilecektir.

Tüm teorik ve uygulama sınavları sonucunda başarılı olan adaylar sonuçların MYK sistemine yüklendiği tarihten itibaren belge almaya hak kazanmış sayılır.

Başvuru süreci, sınav takvimi ve sonuçları, sınavda uyulması gereken kurallar ve tüm süreçleri web sitemiz üzerinden takip edebilirsiniz.

Belge almaya hak kazanmış adayların  MYK tarafından onaylanmasının ardından düzenlenecek yeterlilik belgeleri hak sahiplerine Belge Kullanım Sözleşmesi karşılığında elden yada posta ve/veya kargo ile teslim edilir. Posta ve/veya kargo ile yapılacak teslimlerde öncelikle kişilere 2 nüsha Belge Kullanım Sözleşmesi gönderilir. Kişiler tarafından  imzalanan sözleşmelerin TKİ MEYEM’e ulaşması sonrası sözleşmenin bir nüshası, TKİ MEYEM tarafından da imzalandıktan sonra Mesleki Yeterlilik Belgesi ile birlikte ilgili kişiye posta veya kargo ile gönderilir.

Verilen belgenin geçerlilik durumu hakkındaki bilgiler, TKİ MEYEM web sitesi üzerinde de linki verilen e-devlet kapısı üzerinden, belgelendirilen kişinin TC Kimlik numarası veya belge numarası ile sorgulanabilir. Belgelendirilen kişi ihtiyaç halinde buradan belge hakkını ispatlayabilir.

Belgenin kaybolması (en az bir yerel gazetede yayınlanmış kayıp ilanı ile), yıpranması, hatalı basımı vb. durumlarda belgenin yeniden basımı ve yenilenmesi için belge sahibi kişi TKİ MEYEM’e yazılı olarak başvurur. Yapılan başvurunun incelenerek uygun görülmesi halinde, belge ücretinin yatırılması şartıyla yeniden düzenlenen belge, kimlik fotokopisi ve belge kullanım sözleşmesi karşılığında ilgili kişiye teslim edilir. Belgenin hatalı basımında TKİ MEYEM’in sorumluluğu varsa ücret talep edilmez.

Belge geçerlilik süresinin dolmasına en geç 2 ay  ve 1 ay kala belge sahibi kişi, belge yenileme başvurusunda bulunması için yazılı olarak (sms, e-posta, resmi yazı vb.) bilgilendirilir. Belge yenileme başvurusu TKİ MEYEM’e yapılabileceği gibi belgenin kapsadığı ulusal yeterlilik birimlerinin tamamında yetkilendirilmiş farklı bir kuruluşa da yapılabilir.

Belge yenileme kriterlerini sağlayan (yenileme için kanıtları uygun ve yeterli bulunan veya sınavda başarılı olan) başvuru sahibinin yeni belge talebi, belge masrafının tahsil edildiği tarihten itibaren en geç 5 iş günü içerisinde MYK’ya iletilir.  Belge teslimi için ilk belgelendirmede uygulanan işlemler uygulanır.

Belge yenileme kriterlerini sağlayamadığı için iptal edilen belgeler tkimeyem.tki.gov.tr adresinde yayınlanır.

TKİ MEYEM tarafından yapılan yeniden belgelendirme konusunda aşağıdaki hususlar dikkate alınmaktadır.

  • Sahadaki değerlendirme,
  • Profesyonel gelişim,
  • Belirli formattaki mülâkatlar,
  • İşin tatminkâr bir şekilde sürdürüldüğünün ve iş tecrübesine ilişkin kayıtların doğrulanması,
  • Sınav,
  • Söz konusu yeterliliğe ilişkin fiziksel kapasitenin kontrol edilmesi.

Belge sahibinin başvuru sırasında imzalamış olduğu Aday Başvuru Formu ve Belge Kullanım Sözleşmesinde belirtilen hususlar konusunda gereğini yerine getirmediği veya belgenin belirlenen kurallar dışında kullanıldığının tespiti halinde, belgeye askı/iptal işlemleri uygulanır. Belgenin askıya alınması ya da iptali durumunda belgenin geçerliliği sona erer.  Belge, belge sahibi tarafından kendisine bildirim tarihinden itibaren onbeş (15) gün içinde TKİ MEYEM’e teslim edilmelidir. Askı/iptal kararı alınan belgeler meyem.tki.gov.tr belge sorgulama ekranında yayınlanır ve MYK Web portalında ilan edilir.

Belgesi geri çekilen/iptal edilen kişi 3 ay boyunca belgelendirme talebinde bulunamaz.

 Belgenin askıya alınması veya iptal edilmesini gerektiren genel şartlar aşağıda sunulmuştur;

  • Belgelendirilmiş kişi hakkında bildirilen şikayetlerin değerlendirilmesi sonucu aleyhinde karar alınması
  • Belgelendirilmiş kişinin belge  kullanım  sözleşmesi  veya  belgelendirme  programı  şartlarına  aykırı davranışların tespit edilmesi
  • Belgelendirilmiş kişinin gözetim ve belge yenileme için gerekli şartları sağlamaması
  • Belgelendirilmiş kişinin, yeniden belgelendirme kapsamında ölçme ve değerlendirme süreçlerinde kopya veya hile teşebbüsünde bulunması veya bu durumda yakalanması.

Prosedür ve Formlar

Süreçler hakkında daha detaylı bilgilere ulaşmak isterseniz prosedür ve formlarımızı inceleyebilirsiniz